Op 1 juni 2027 krijgt Belgie een nieuwe wegcode. De verkeersregels van 1975, die intussen meer dan 120 keer werden aangepast, worden dan vervangen door vier nieuwe reglementen. Voor iedereen die binnenkort zijn rijbewijs B haalt, roept dat vragen op: welke regels moet ik leren, en doe ik mijn theorie-examen beter voor of na die datum?
In dit artikel zetten we op een rij wat er verandert voor autobestuurders, wat dat betekent voor je theorie-examen en hoe je je slim voorbereidt.
De nieuwe wegcode in een notendop Vanaf 1 juni 2027 vervangen vier reglementen de huidige wegcode: de federale Code van de openbare weg, de Brusselse Code van de openbare weg, het Vlaams verkeersreglement en de Waalse Code van de openbare weg. De meeste regels blijven hetzelfde; de wijzigingen zijn vooral verduidelijkingen en een betere bescherming van voetgangers en fietsers. De meeste bestaande verkeersborden mogen blijven staan tot 1 januari 2045, maar krijgen vanaf 1 juni 2027 wel de betekenis uit de nieuwe regels. |
Waarom een nieuwe wegcode?
De huidige wegcode dateert van 1975 en werd sindsdien zo vaak aangepast dat hij moeilijk leesbaar werd. De nieuwe reglementen zijn logischer opgebouwd: veel regels staan nu geordend per type weggebruiker. Het doel is dat elke weggebruiker, ongeacht leeftijd of opleiding, begrijpt wat van hem verwacht wordt. Daarnaast houden de nieuwe regels meer rekening met duurzame mobiliteit en de verschillende soorten weggebruikers. Let wel: de reglementen kunnen voor 1 juni 2027 nog aangepast worden. Het eerste wijzigingsbesluit voor de federale code verscheen op 15 juli 2026, en voor de gewestelijke codes worden nog wijzigingsbesluiten verwacht.
De belangrijkste wijzigingen voor autobestuurders
Onderwerp | Wat verandert er vanaf 1 juni 2027? |
Volgafstand | Op wegen met een snelheidslimiet boven 50 km/u moet je minstens 2 seconden afstand houden tot je voorligger. |
Zijdelingse afstand | De regel van minstens 1 meter binnen en 1,5 meter buiten de bebouwde kom tegenover fietsers en voetgangers op de rijbaan bestaat al. Nieuw is dat die afstand voortaan ook geldt tegenover ruiters. |
Autosnelweg | De minimumsnelheid van 70 km/u verdwijnt, maar abnormaal traag rijden blijft verboden. Een voertuig herstellen op de autosnelweg wordt verboden. Wie de autosnelweg oprijdt, moest al voorrang verlenen aan het verkeer op de hoofdrijbaan, omdat dat met een bord B1 aangeduid werd. Nieuw is dat het een algemene verkeersregel wordt, waardoor die borden op termijn mogen verdwijnen. |
Erven (Vlaanderen) | De maximumsnelheid gaat van 20 km/u naar stapvoets. In Brussel en Wallonie blijft het 20 km/u. |
Inhalen | Tripleren (een voertuig inhalen dat zelf al aan het inhalen is) wordt verboden, ongeacht wie er wordt ingehaald. Waar een inhaalverbod geldt (bord C35 of C39), mag je voortaan ook geen motorrijders meer inhalen. |
Stilstaan | Stilstaan wordt verboden op plaatsen waar nu enkel parkeren verboden is: op rotondes, busbanen, parkeerplaatsen voor personen met een handicap en podotactiele tegels. Nieuw is ook de doorlopende gele rijbaanrandmarkering: daarlangs is stilstaan en parkeren verboden. |
Meerstrooksrotondes | Een andere dan de rechterrijstrook gebruiken mag enkel als je de eerste uitrit niet neemt. |
Pech of ongeval | Zet indien mogelijk de vier richtingaanwijzers aan. Kan dat niet, dan plaats je een gevarendriehoek. De plicht om een veiligheidsvest te dragen wordt ruimer. |
Gordel | Draagt een volwassen passagier geen gordel, dan kunnen voortaan zowel de passagier als de bestuurder beboet worden. |
Begeleider | Het verbod om een mobiel toestel met scherm (zoals een gsm) te gebruiken of vast te houden, geldt voortaan ook voor wie een bestuurder begeleidt tijdens de rijopleiding. |
Let op: ook fietsers krijgen nieuwe rechten Als autobestuurder moet je weten wat fietsers straks mogen. Kinderen tot en met 11 jaar mogen op het trottoir fietsen, een nieuw bord (R12) duidt een niet-verplicht fietspad aan, en fietsers mogen voortaan filefilteren. Bij vierkant groen mogen voetgangers en fietsers het kruispunt diagonaal oversteken. |
Wat betekent dit voor je theorie-examen?
Het theorie-examen toetst de regels die gelden op de openbare weg. Volgens de officiele uitleg van Vias institute en de FOD Mobiliteit gaan de vragen bij een examen voor 1 juni 2027 over de huidige wegcode. Vanaf de dag dat de nieuwe code van kracht is, moeten de antwoorden in principe overeenkomen met de nieuwe regels. Hoe de examencentra die overgang praktisch organiseren, volg je best op via de website van GOCA Vlaanderen.
Het format van het examen verandert niet door de nieuwe wegcode: 50 vragen, minstens 41/50, 15 seconden per vraag en 19 euro per poging. Ook de regel voor zware overtredingen blijft: een fout kost 5 punten, en twee zware fouten betekent gezakt.
Nog een wijziging vanaf 1 januari 2027 Los van de nieuwe wegcode geldt al vanaf 1 januari 2027 een andere regel: wie in Vlaanderen praktijkexamen wil afleggen, moet ook geslaagd zijn voor het theorie-examen in een Vlaams examencentrum. Dat geldt voor alle categorieen. Plan je theorie-examen dus in Vlaanderen als je daar ook je praktijkexamen wil doen. |
Theorie-examen voor of na 1 juni 2027?
Er is geen reden om je examen uit te stellen of te versnellen. De meeste regels blijven dezelfde, en de wijzigingen zijn goed te leren. Wel is het slim om rekening te houden met je planning:
• Je doet je examen voor 1 juni 2027: Je studeert de huidige regels. Maar let op: als je daarna begint te oefenen of je praktijkexamen doet, rijd je volgens de nieuwe regels. Leer de wijzigingen dus sowieso bij voor je de weg op gaat.
• Je doet je examen na 1 juni 2027: Studeer met actueel lesmateriaal dat de nieuwe regels bevat. Een theorieboek of oefentool die nog gebaseerd is op de wegcode van 1975 bereidt je dan niet correct voor.
• Je examen valt rond de overgangsdatum: Controleer vooraf bij je examencentrum op welke regels jouw examen gebaseerd is. In RAPP kan je tussen 15 mei en 1 juni 2027 met zowel de huidige als de nieuwe regels oefenen.
Opgelet met gedrukte theorieboeken Een gedrukt theorieboek veroudert zodra de regels wijzigen. Koop je een boek, controleer dan het editiejaar en of het de Code van de openbare weg van 2027 bevat. Online lesmateriaal kan sneller worden bijgewerkt. |
Zo bereid je je slim voor
• Leer de regels begrijpen, niet vanbuiten: Wie weet waarom een regel bestaat, past zich makkelijk aan als een detail wijzigt. De 2-secondenregel en de zijdelingse afstand volgen bijvoorbeeld logisch uit veiligheid.
• Gebruik actueel lesmateriaal: Kies een platform dat de leerstof bijwerkt bij wetswijzigingen. RAPP zet de nieuwe regels live vanaf 15 mei 2027, zodat je je tijdig kan voorbereiden. De huidige regels blijven in RAPP beschikbaar tot 1 juni 2027, voor wie nog voor die datum examen doet.
• Oefen op examenniveau: 15 seconden per vraag, het correcte puntensysteem en foutanalyse per thema. Dat verandert niet met de nieuwe wegcode.
• Houd de klaarheidsnorm aan: Plan je examen pas als je 3 proefexamens na elkaar boven 43/50 haalt op 15 seconden per vraag.
Klaar voor de nieuwe wegcode: vanaf 15 mei 2027 oefen je in RAPP met de nieuwe regels, en tot 1 juni 2027 blijven de huidige regels beschikbaar. RAPP bereidt je voor op het theorie-examen rijbewijs B op GOCA-examenniveau: proefexamens op 15 seconden per vraag, het correcte puntensysteem voor zware overtredingen, automatische foutanalyse per thema en de risicoperceptietest. Inclusief gratis afdrukbare PDF van de volledige theorie. Gratis starten, 9,99 euro voor 14 dagen volledige toegang. Geen abonnement. |
Veelgestelde vragen (FAQ)
Wanneer treedt de nieuwe wegcode in werking? Op 1 juni 2027. Dan vervangen de federale Code van de openbare weg, de Brusselse Code van de openbare weg, het Vlaams verkeersreglement en de Waalse Code van de openbare weg samen de wegcode van 1975. |
Verandert het theorie-examen door de nieuwe wegcode? Het format blijft hetzelfde: 50 vragen, 41/50 om te slagen, 15 seconden per vraag, 19 euro. De inhoud volgt de regels die gelden: voor 1 juni 2027 de huidige wegcode, vanaf 1 juni 2027 in principe de nieuwe regels. De praktische uitwerking volg je op via GOCA Vlaanderen. |
Moet ik mijn theorie-examen uitstellen tot na 1 juni 2027? Nee. De meeste regels blijven hetzelfde. Doe je examen ervoor, leer dan de wijzigingen bij voor je gaat rijden. Doe je het erna, gebruik dan actueel lesmateriaal met de nieuwe regels. |
Wat is de belangrijkste wijziging voor autobestuurders? Nieuw zijn onder meer de verplichte volgafstand van 2 seconden op wegen boven 50 km/u, een minimale zijdelingse afstand tot voetgangers en fietsers (1 meter binnen, 1,5 meter buiten de bebouwde kom) en een ruimer stilstaanverbod, bijvoorbeeld op rotondes. |
Worden alle verkeersborden vervangen? Er komen nieuwe borden, maar de vervanging gebeurt geleidelijk: de meeste bestaande borden blijven geldig tot 1 januari 2045. Enkele borden krijgen wel een andere betekenis. Bij C35 en C39 mag je bijvoorbeeld ook geen motorfiets meer links inhalen, en de parkeerborden E5, E7 en E11 verliezen op 1 juni 2027 hun betekenis. |
Welke snelheid geldt in een erf na 1 juni 2027? In Vlaanderen gaat de maximumsnelheid in een erf van 20 km/u naar stapvoets. In Brussel en Wallonie blijft het 20 km/u. |
Moet ik opnieuw examen doen als ik al een rijbewijs heb? Nee. Wie al een rijbewijs heeft, hoeft geen nieuw examen af te leggen. Wel wordt elke weggebruiker verondersteld de geldende verkeersregels te kennen, dus ook de nieuwe. |
Worden de boetes hoger door de nieuwe wegcode? Nee. De boetebedragen staan los van de nieuwe wegcode. Ze hangen af van de graad van de overtreding. De boetes stegen wel apart met ongeveer 10% op 1 juli 2026. |
Wanneer past RAPP de leerstof aan aan de nieuwe wegcode? RAPP zet de nieuwe regels live vanaf 15 mei 2027. De huidige regels blijven beschikbaar tot 1 juni 2027, zodat je altijd oefent op de regels die gelden op de dag van jouw examen. |
Lees ook
• Rijbewijs B halen in Belgie: alles op een plek
• Theorieboek rijbewijs B Belgie 2026: welk boek kies je?
Geschreven door Daan Van Isterdael, medeoprichter van RAPP. Hij bouwde het platform dat meer dan 10.000 Belgische kandidaten helpt slagen voor hun rijbewijsexamen.